Oormijt bij een kat: symptomen, behandeling en kosten

Oormijt bij een kat komt door Otodectes cynotis, een mijt van een halve millimeter die in de gehoorgang leeft en zich voedt met huidschilfers en oorsmeer. In een Europees onderzoek onder 1.519 katten die bij de dierenarts werden nagekeken, werd bij 17,4% oormijt gevonden. De behandeling gaat met een middel op recept; het consult kost bij Nederlandse praktijken € 44,00 tot € 59,95.

Registraties, tarieven en polisvoorwaarden gecontroleerd op 3 september 2026.

Kerncijfers

Hoe herken je oormijt bij een kat?

Oormijt bij een kat geeft een vast beeld: donkerbruine tot zwarte, droge, kruimelige korrels diep in de gehoorgang, die lijken op koffiedik. Dat is een mengsel van oorsmeer, opgedroogd bloed en mijtenuitwerpselen.

Daarnaast zie je:

• Aanhoudend krabben aan de oren, vaak met wondjes en kale plekken achter het oor.
• Heftig kopschudden.
• Een scheve kopstand naar de aangedane kant.
• Beide oren tegelijk aangedaan. Oormijt zit zelden aan één kant.
• Een muffe geur uit het oor.

Oormijt wordt volgens de richtlijn van ESCCAP het meest gezien bij kittens en jonge katten, en vaker bij de kat dan bij de hond. Een kitten dat kort na aanschaf met beide oren vol donkere korrels loopt, is het klassieke geval.

Hoe vaak komt oormijt bij katten voor?

Het beste Europese cijfer voor oormijt bij katten komt uit een onderzoek van Beugnet en collega’s, gepubliceerd in Parasites & Vectors op 25 juni 2014. Bij 265 van de 1.519 onderzochte katten werd Otodectes cynotis aangetroffen, dus bij 17,4%.

Twee kanttekeningen horen erbij. Het ging om katten die bij de dierenarts werden aangeboden, niet om een aselecte steekproef, en het verschil tussen de centra liep van 2,2% in Nantes tot 40,3% in Bari. Nederland deed niet mee, dus een Nederlands prevalentiecijfer voor oormijt bij katten bestaat niet.

Dat 85% van alle oorontstekingen bij katten door oormijt komt, staat op veel sites. De twee gezaghebbende bronnen die dat getal noemen, verwijzen naar twee verschillende originelen die niet in te zien zijn. Het is een schatting uit de vakliteratuur, geen gemeten waarde.

Hoe verschilt oormijt van een gewone oorontsteking bij een kat?

Het onderscheid tussen oormijt en een bacteriële of gistoorontsteking bepaalt welk middel werkt, en van buitenaf is het niet met zekerheid te zien.

De combinatie komt ook voor: door het krabben ontstaat er bij oormijt een bacteriële infectie bovenop. Daarom hangt de keuze van het middel af van wat de dierenarts onder de microscoop ziet.

Hoe stelt de dierenarts oormijt bij een kat vast, en wat kost dat?

De dierenarts kijkt eerst met een otoscoop in de gehoorgang. Levende mijten zijn daarin als bewegende witte puntjes te zien. Zekerheid geeft een uitstrijkje van het oorsmeer onder de microscoop, waarop de mijt en de eieren te herkennen zijn.

Voor de prijs van dat uitstrijkje is er een probleem. Van negen Nederlandse dierenartsenpraktijken die hun tarieven publiceren, noemt geen enkele een bedrag voor een oorsmeeruitstrijkje, oorcytologie of microscopisch onderzoek. Wat wél te vergelijken is, is het consult.

In Nederland bestaan geen vaste of maximale dierenartstarieven; elke praktijk stelt zijn eigen prijzen vast. Vraag bij het maken van de afspraak dus expliciet wat het onderzoek van het oorsmeer kost. Meer prijsvoorbeelden staan in het overzicht van de kosten van een dierenartsconsult, en wat een kat over een heel jaar kost lees je in wat kost een kat per maand.

Welke middelen tegen oormijt zijn voor de kat geregistreerd?

Hier zit het verschil dat op consumentensites vrijwel altijd ontbreekt. Niet elk middel dat “tegen mijten” heet, noemt oormijt ook daadwerkelijk in de Nederlandse registratie, en de oordruppels stellen bovendien een voorwaarde.

Spot-ons die oormijt bij de kat in de registratie noemen

Oordruppels: drie van de vier alleen bij een gelijktijdige infectie

Vier oorproducten met miconazol, polymyxine B en prednisolon zijn in Nederland geregistreerd voor hond en kat. Surolan (REG NL 4792) noemt otitis “veroorzaakt door otodectes cynotis” zonder voorbehoud. De andere drie doen dat niet. Aurimic (REG NL 115056) is geregistreerd voor de “behandeling van Otodectes cynotis (oormijten) infestaties als er sprake is van een gelijktijdige infectie met voor miconazol en polymyxine B gevoelige pathogenen”. Chanisur (REG NL 128115) en Aurifence (REG NL 128118) hanteren dezelfde voorwaarde.

Voor de eigenaar betekent dat: oordruppels zijn in de registratie geen zelfstandige oormijtbehandeling, tenzij het om Surolan gaat.

Wat oormijt juist niet in de registratie heeft staan

Milbemax voor katten (REG NL 10093, milbemycine-oxim en praziquantel) wordt online geregeld als oormijtmiddel genoemd. In de Nederlandse registratietekst van Milbemax komen de woorden oormijt en Otodectes cynotis niet voor; het middel is geregistreerd voor lint- en rondwormen en voor het voorkomen van hartworm. Broadline (EU/2/13/157) dekt wél een andere mijt, Notoedres cati, maar noemt Otodectes evenmin.

Al deze middelen zijn in Nederland uitsluitend door de dierenarts af te leveren op recept. Dat is ook de reden dat je ze niet kunt prijsvergelijken: online verkoop is bij wet niet toegestaan, en de meeste dierapotheken tonen daarom geen bedrag. Twee webshops die wel een prijs toonden, vroegen op 3 september 2026 € 30,90 tot € 36,10 voor één pipet Bravecto spot-on kat, afhankelijk van het gewicht.

Waarom moeten alle katten en honden in huis tegelijk behandeld worden?

Otodectes cynotis gaat via direct contact van dier op dier over, en niet alleen tussen katten: honden en fretten kunnen de mijt ook krijgen en doorgeven. Een onbehandeld huisgenootdier vormt daardoor een reservoir waaruit de behandelde kat opnieuw besmet raakt.

Het Companion Animal Parasite Council is stellig: is bij één hond of kat in huis oormijt aangetroffen, dan worden alle honden en katten in dat huishouden behandeld. ESCCAP formuleert hetzelfde als advies voor huishoudens met meerdere dieren en voor kennels. De cyclus van ei tot volwassen mijt duurt 18 tot 28 dagen, via een larve en twee nimfstadia; daarom schrijft elke bijsluiter een herhaling voor.

Over overleving buiten het dier spreken de twee richtlijnen elkaar tegen. ESCCAP schrijft dat Otodectes, anders dan Sarcoptes of Notoedres, enkele weken in de omgeving kan overleven; het Companion Animal Parasite Council schrijft dat overleving in de omgeving geen belangrijke rol speelt bij de overdracht. De praktische consequentie blijft gelijk: behandel alle dieren en herhaal volgens de bijsluiter.

Is oormijt van een kat besmettelijk voor mensen?

Otodectes cynotis is geen belangrijke zoönose, maar besmetting bij mensen is beschreven. In Today’s Veterinary Practice staat het zo: “O cynotis does not pose a major zoonotic risk; however, reports of human infestations exist, as do cases of dermatitis following close contact with an infested animal.” Het Companion Animal Parasite Council schrijft dat mensen bij hoge uitzondering besmet zijn geraakt.

Ook hier lopen de bronnen uiteen: de Nederlandstalige ESCCAP-richtlijn uit 2010 noemt bij de mijten die op de mens overgaan alleen Sarcoptes en Cheyletiella, en dus niet Otodectes. In de Engelstalige richtlijn uit 2022 adviseert ESCCAP wel om aangetaste dieren met handschoenen te hanteren. Een huidaandoening van de kat die aantoonbaar wél op mensen overgaat is ringworm bij een kat.

Vergoedt een kattenverzekering de behandeling van oormijt?

In de basisdekking van alle zes verzekeraars in de vergelijkingsmodule valt oormijt onder de uitsluiting voor parasieten. Dekking loopt via een aanvullende module voor preventieve zorg, met een laag jaarplafond.

Drie dingen springen eruit. PetSecur sluit als enige niet alleen het middel uit, maar ook het consult en het onderzoek waarmee de diagnose wordt gesteld; daar betaal je het uitstrijkje zelf. OHRA verplicht in de voorwaarden tot parasietenbestrijding en vergoedt die middelen niet. En bij InShared en a.s.r. staat het woord mijten niet in de tekst, wat openlaat of oormijt onder parasieten valt: een vraag voor de klantenservice van die twee.

Wat de plafonds, wachttijden en uitsluitingen van de zes aanbieders naast elkaar zet, staat op de pagina over de kattenverzekering. Is er al een aandoening vastgesteld, lees dan eerst hoe het zit met een zieke kat verzekeren. Voor de kosten van andere parasietenbehandelingen is er het artikel over de kosten van het ontwormen van een kat.

Veelgestelde vragen

Hoe lang duurt het voordat oormijt bij een kat weg is?
De cyclus van ei tot volwassen mijt duurt 18 tot 28 dagen. Daarom schrijft de bijsluiter van elk middel een herhaling voor, en beoordeelt de dierenarts pas na die periode of de behandeling is aangeslagen.

Kan mijn hond oormijt van mijn kat krijgen?
Ja. Otodectes cynotis gaat via direct contact over tussen katten, honden en fretten. Als bij één dier in huis oormijt is vastgesteld, worden alle honden en katten in dat huishouden behandeld.

Kun je oormijt bij een kat zelf behandelen?
Nee, om drie redenen. Zonder microscoop weet je niet of het oormijt is: donkere korrels passen ook bij een gistinfectie of bij ingedroogd bloed. Alle in Nederland tegen oormijt geregistreerde middelen zijn receptplichtig, dus een oorreiniger uit de dierenwinkel is geen behandeling. En bij hevig kopschudden kan het trommelvlies beschadigd zijn, waardoor sommige oorproducten niet gebruikt mogen worden. Laat het oor tot de afspraak met rust en gebruik geen wattenstaafjes: die duwen het materiaal dieper de gehoorgang in.

Wat kost de behandeling van oormijt bij een kat in totaal?
Het consult kost bij negen gepubliceerde tarievenlijsten € 44,00 tot € 59,95. Daar komt het middel bij, waarvan de prijs bij de dierenarts wordt bepaald: voor één pipet Bravecto spot-on kat vroegen webshops op 3 september 2026 € 30,90 tot € 36,10. De prijs van het microscopisch onderzoek publiceert geen enkele praktijk, dus vraag die vooraf.

Registraties gecontroleerd bij de diergeneesmiddeleninformatiebank van het CBG en het EU-geneesmiddelenregister, prevalentiecijfers bij Beugnet et al. (Parasites & Vectors, 2014), richtlijnen bij ESCCAP en het Companion Animal Parasite Council, tarieven bij negen gepubliceerde prijslijsten van Nederlandse dierenartsenpraktijken en de polisvoorwaarden bij de zes verzekeraars in de vergelijkingsmodule. Alles gecontroleerd op 3 september 2026. Er bestaat geen Nederlands prevalentieonderzoek naar oormijt bij katten. Dit artikel geeft algemene informatie en is geen diergeneeskundig of financieel advies. Overleg over medicatie altijd met je eigen dierenarts.